I am not talking about art in general. I am talking about the art. The one that embodies all the others because otherwise – thereof the lack of it – one could not praise an art’s flirt with perfection. The art I am talking about can be described as the sentimental expression of oneself through the use of ones vocal chords. Otherwise known as logos. The fascinating thing about logos is logos itself, meaning the production of art just by talking about it. Its nature per se is its founding and leading advantage over the other ways of self-expression labeled as art, or techne in the non-materialistic sense of the world. What distinguishes the art I am discussing is its ability to be the sum of the epitome of logic and rhetoric. Because if this perfect balance is not achieved, then logos becomes atechnos, an empty expression of ones emptiness. Contrary, once achieved, logos elevates into philosophy, which – as known – is the benchmark of human perfection

Dali, 1981, The Path of Enigmas (2nd version)

Ο φίλος του ήταν εκείνος που τον ισορροπούσε. Μέσω του έβλεπε την αντίληψη του μέσου ανθρώπου. Μέσα του – ο φίλος – κουβαλούσε τις αντιλήψεις και τις προκαταλήψεις της πόλης του, αυτές δηλαδή που ο ίδιος έθετε συνεχώς προς αμφισβήτηση στην προσπάθεια του να αναγνωρίσει το καλό και το κακό, το σωστό και το λάθος. Η διαδικασία αυτή στο τέλος του στοίχισε τη ζωή του γιατί έθεσε υπό εξέταση τη μέση – και συνεπώς κοινωνικά αποδεκτή και βαθιά ριζωμένη – αντίληψη περί ηθικής.

Ο φίλος όμως είχε αλλού τον νου του. Ανησυχούσε για τον επικείμενο θάνατο του φίλου. Η ανησυχία του αυτή πήγαζε από τη μεγάλη του φοβία για την αντίδραση των πολλών. Όλο αυτό το σκεπτικό είχε αφετηρία τον υλικό τρόπο που αντιλαμβανόταν τη ζωή. Γιατί αν αυτό που σε ενδιαφέρει είναι η ύλη, τότε η μεγαλύτερη φοβία σου είναι ο θάνατος, καθώς αυτός καταργεί τη δική σου ύλη και ακυρώνει όλα εκείνα που σου έδιναν υπόσταση.

Ο φίλος του, αν και δυο βήματα πριν περάσει το κατώφλι της  ζωής και του θανάτου, προσπάθησε να τον προβληματίσει για μια τελευταία φορά. Δεν ήθελε να τον διδάξει, δε θεωρούσε ότι μπορούσε να τον διδάξει. Το μόνο που μπορούσε και ήξερε να κάνει καλά ήταν να προκαλεί προβληματισμό, να κατευθύνει τη σκέψη, ή απλά να προκαλεί σκέψη.

Τον προέτρεψε να ξεκαθαρίσει τις προτεραιότητες του. Τι είναι πιο σημαντικό; Η ζωή ή μια καλή ζωή; Οι πολλοί είναι και σωστοί; Μπορεί οι πολλοί να έχουν λάθος; Κι αν η καλή ζωή είναι πιο σημαντική από τη ζωή τότε που καταλήγουμε; Στον προσδιορισμό του καλού, στην μη υλική προσέγγιση των χαρακτηριστικών αυτών που κάνουν μια ζωή να είναι «καλή».

Μήνες μετά τη θανάτωση του φίλου, ο φίλος βρέθηκε να σκέφτεται μόνος σε μια γωνιά της πλατείας. «Θα μπορούσα να πεθάνω για αυτά που είναι σημαντικά στη ζωή μου», σκέφτηκε. Όσο είμαι ζωντανός και επιζητώ αυτά, τότε ζω – ή προσπαθώ να ζήσω – μια καλή ζωή. Τότε ήταν που άλλαξε κι η δική του ζωή. Αυτό που προσπάθησε να επιτύχει η φίλος του λίγο πριν πεθάνει, το κατάφερε νεκρός. Αντιλαμβανόμενος ο εν ζωή φίλος ότι το καλό μετριέται με την αναλογία  του θανάτου, κατάλαβε ότι το μόνο που είναι ουσιαστικά σημαντικό είναι η αναζήτηση αυτού, η αναζήτηση του καλού.

Η ttallou γράφει στο urbanledras για το πως το δικαστήριο κατάφερε να πληγώσει ένα ολόκληρο λαό, πως κατάφερε να νομιμοποιήσει τον τραμπουκισμό της εξουσίας. Θα ήθελα να βρισκόμουν στην Κύπρο τέτοιες μέρες. Από εδώ που είμαι το μόνο που μπορώ να κάνω είναι να πω «ντροπή», να σας παραπέμψω στο άρθρο της ttallouς και να σας παρακαλέσω να σηκωθείτε από το γραφείο σας.

René Magritte, 1935, The human condition

Τα συμπεράσματα που μπορεί κανείς να εξάξει από το εκλογικό συνέδριο του ΔΗΚΟ, διαφέρουν αναλόγως ιδεολογικού προσανατολισμού. Αντί λοιπόν να προσπαθήσω να ερμηνεύσω τις τελευταίες εξελίξεις στο Δημοκρατικό Κόμμα στη βάση μιας συμβατικά αποδεκτής γραμμής, θα περιοριστώ στην προσωπική μου και έντονα υποκειμενική αντίληψη της κατάστασης .

Η παρούσα καταχώρηση θα μπορούσε να συνοψιστεί κάτω από τη λεζάντα «η ιδεολογική μοναξιά του ΔΗΚΟ και η ξεφτίλα των χειροκροτητών του».

Τα δεδομένα έχουν ως εξής: Το ΔΗΚΟ λιγουρεύτηκε στο παρελθόν συμμετοχή του στο Πανευρωπαϊκό Σοσιαλιστικό Κόμμα (PES). Ξέροντας ότι η οδός προς το PES περνά από το Κ. Σ. ΕΔΕΚ, ζητιάνεψε τότε την υπογραφή του. Η απάντηση του Κινήματος Σοσιαλδημοκρατών ΕΔΕΚ ήταν ξεκάθαρη. «Θέλετε κύριοι PES; Τροποποιήστε το καταστατικό σας, ασπαστείτε την Ευρωπαϊκή Σοσιαλδημοκρατία, κάντε το απαραίτητο ξεκαθάρισμα (ατόμων) και κοπιάστε». Φυσικά, αν η Κύπρος δεν ήταν η υπέροχη χώρα του «ότι δηλώσεις είσαι» τότε αμφότεροι θα είχαν να αντιμετωπίσουν ένα πολύ πιο ευρύ φάσμα προβλημάτων πέραν της προμετωπίδας που θα είχε το κατάστημα.

Η ζωή προχώρησε, το θέμα ξεχάστηκε,  o Τάσσος ήταν ο Τάσσος, μετά ο Τάσσος μακαρίστηκε και φτάσαμε δυο βήματα πριν τις Ευρωεκλογές στο εκλογικό συνέδριο του ΔΗΚΟ.  Δεν θα ασχοληθώ με το εκλογικό αποτέλεσμα και την παταγώδη αποτυχία του Κάρογιαν γιατί υπάρχουν πολλές σχετικές δημοσιεύσεις στον έντυπο και ηλεκτρονικό τύπο. Σήμερα, θα μιλήσουμε για την ομιλία του Νίκου Αναστασιάδη, την ομιλία του εκπρόσωπου του ΠΑΣΟΚ και για την πρόταση του ΕΥΡΩΚΟ.

Ο ΔΗΣΥ, εκ  του στόματος του προέδρου του, προσκάλεσε το ΔΗΚΟ στο Ευρωπαϊκό Λαϊκό Κόμμα. Σ’ αυτή τη φάση, πρέπει να ξεκαθαρίσουμε ότι αν οι ψηφοφόροι και ιδιαίτερα τα στελέχη του ΔΗΚΟ δεν φημίζονται για κάτι, είναι για την ικανότητα τους να αξιολογήσουν μια πολιτική κατάσταση με πολιτική παρά συμφεροντολογική σκέψη. Οι σύνεδροι λοιπόν, κολακευμένοι πισκαλούσαν (βλ. χειροκρότησαν) τον κατά τα άλλα γενναιόδωρο πρόεδρο της δεξιάς. Εκείνο που επιλεκτικά δεν επεξεργάστηκαν ήταν ότι ο Νίκος Αναστασιάδης τους συμπεριφέρθηκε σαν ιδεολογικά άστεγους στους οποίους προσέφερε στέγη. Η αίσθηση της «γενναιοδωρίας του Αναστασιάδη» που επικράτησε στο συνέδριο και τα συνεπαγόμενα χειροκροτήματα των συνέδρων ενδυναμώνουν αυτή την αντίληψη.  Την επόμενη μέρα, μερικά στελέχη του ΔΗΚΟ αντιλήφθηκαν ότι η πρόσκληση Αναστασιάδη μπορεί να ερμηνευτεί και κατά τον προαναφερόμενο τρόπο. Αντιλήφθηκαν λοιπόν τον προσβλητικό χαρακτήρα της πρόσκλησης και ίσως τη δική τους μιζέρια.  Έκαναν  τότε λίγο θόρυβο, όχι όμως αρκετό για να αναιρέσουν οτιδήποτε. Παράλληλα, ξεπετάγεται και το ΕΥΡΩΚΟ, το οποίο τους προσκαλεί να συμπορευθούμε μαζί του εν όψη των Ευρωεκλογών. Στο ίδιο κλίμα, δυο μέρες πριν, κατά την ομιλία του στο συνέδριο, ο εκπρόσωπος του ΠΑΣΟΚ είπε ότι το κόμμα του θα υποστηρίξει την πορεία του ΔΗΚΟ προς την ένταξη αυτού στο Πανευρωπαϊκό Σοσιαλιστικό Κόμμα.

Έχουμε δηλαδή το ΔΗΚΟ που «συγκλίνει» με τρεις ιδεολογικές γραμμές που συνολικά καλύπτουν την πλειοψηφία του ιδεολογικού χάρτη. Από τη μια τους Ευρωπαίους Σοσιαλδημοκράτες, από την άλλη το Λαϊκό Κόμμα (ναι εκείνο που ο ΔΗΣΥ συμμετέχει μαζί με την κυβέρνηση του φασίστα Μπερλουσκόνι) και τρίτο και καλύτερο το ακροδεξιό και εθνικιστικό ΕΥΡΩΚΟ.

Το τραγικό είναι ότι με τη σύνθεση του πολιτικού σκηνικού στην Κύπρο, ότι κι αν γίνει, το ΔΗΚΟ θα βγαίνει πάντα κερδισμένο. Αυτό, παράλληλα με την έλλειψη οποιονδήποτε ενδοιασμών προς πάσης φύσεων αλλαξοκωλιές που διαχρονικά χαρακτηρίζουν το ΔΗΚΟ, καθιστά την Κυπριακή πολιτική σκηνή προβληματική και το ΔΗΚΟ το μεγαλύτερο πρόβλημα της.

Τα ποσοστά του ΔΗΚΟ απλά εκφράζουν το πρόβλημα σε αριθμούς. Όπως λοιπόν δείχουν τα νούμερα, το πρόβλημα είναι έντονα κοινωνικό και βαθιά ριζωμένο στην πολιτική αντίληψη μας. Η συμφεροντολογία και ο ατομικισμός, ακόμα και σε συλλογικό επίπεδο όπως στην περίπτωση του ΔΗΚΟ, τραυματίζει την κοινωνία και λειτουργεί σαν διαβρωτής της πολιτικής συνείδησης, αντίληψης αλλά και συλλογικής διάθεσης της νέας γενιάς. Είναι καιρός να καταλάβουμε ότι το σημαντικό δεν είναι να μεγαλώνουμε αγωνιστές και να εμφυσούμε το αγωνιστικό πνεύμα (μη χέσω) στις νέες γενιές. Το σημαντικό είναι να μεγαλώνουμε Ανθρώπους που θα σέβονται τους συνανθρώπους τους και τη φύση, αλλά και που θα διεκδικούν τα δικά τους δικαιώματα μέσω του κοινού καλού, παρά μέσω της αρπακώλας.

Πότε αντιλαμβάνεσαι ότι χρειάζεσαι ένα άνθρωπο δίπλα σου;

Μα φυσικά όταν σκιστεί η σακούλα που έχεις μέσα τα σκουπίδια και προσπαθήσεις να την βάλεις/χωρέσεις/φορέσεις μέσα σε μια άλλη ίσου μεγέθους. Τα σκορπισμένα σκουπίδια ξυπνάνε επιθυμίες. Να τα προσέχετε.

Το τελευταίο τεύχος του Αντί

Σήμερα πέθανε ο Χρήστος Παπουτσάκης. Πέθανε, ούτε έφυγε, ούτε κοιμήθηκε. Η ευαισθησία του, η αγωνιστικότητα και η πολιτική του οξυδέρκεια δε θα επέτρεπαν τέτοιους υποκριτικούς αποχαιρετισμούς.

Η ζωή, η σταδιοδρομία και ο θάνατος του Χρήστου Παπουτσάκη τον κατατάσσουν στους ανθρώπους-σύμβολα, όπου ο συμβολισμός των επιλογών τους ξεπερνούν κατά πολύ τις επιλογές τους.

Ο Χρήστος Παπουτσάκης ήταν ο εκδότης του αριστερού περιοδικού «αντί» από το 1972. Το περιοδικό αυτό διαμόρφωσε συνειδήσεις τριών γενιών. Η έκδοση του διακόπηκε τον Απρίλιο του προηγούμενου χρόνου. Το περιοδικό του Χρήστου πέρασε στην ιστορία με το κεφάλι ψηλά, με ταπεινότητα, με στυλ και αξιοπρέπεια.

Την είδηση του θανάτου του, την διάβασα στο ιστολόγιο http://www.antinews.gr/ που διατηρούν παλιοί φίλοι και συνεργάτες τους περιοδικού.

Μπορείτε να διαβάσετε τον αποχαιρετισμό του Χρήστου Παπουτσάκη στο τελευταίο τεύχος

Ο τίτλος δανεισμένος από την ανάρτηση του Γιώργου Πήττα για τον θάνατο του Χρήστου.

Καλό ταξίδι… να μας γράφεις. Ευχαριστούμε.